Als het regent stoppen we met (s)preken

Jornt yn tonneHet regent al de hele dag. Een hevige regenbui. Het dendert gestaag naar beneden. De lucht is grijs. Het lijkt Nederland wel. Toch heeft regen hier andere gevolgen dan in Nederland. Er valt zoveel regen tegelijk dat het niet door de grond kan worden opgenomen. Het geeft dan ook meteen veel overlast. Wegen -we hebben hier met name zandwegen- veranderen in modderpoelen, straten staan onder water, huizen lekken vaak vanwege gebrekkige zinken daken. Door de erosie spoelt landbouwgrond weg. Geplande afspraken gaan niet door als het regent. Men komt immers vaak lopend naar een afspraak omdat bijna niemand hier een auto heeft. Regenjassen bestaan niet en zelfs een paraplu is niet weggelegd voor een ieder, een paraplu is een zekere luxe. Dus als het regent, dan blijf je waar je bent en kom je als de bui over is. Als het regent tijdens de kerkdienst of tijdens lessen hier op het seminarium dan houdt men op met (s)preken; het is onbegonnen werk om boven het geluid van regen-op-zink uit te komen. Zo zitten we wel eens een uur in de kerk te niksen want zelfs zingend kom je niet boven de herrie van de regen uit. En naar huis gaan kan ook niet.

Geen stroom
Het regent al de hele dag. Dat betekent ook dat de stroom uitvalt. Vaak gaat de regen gepaard met onweer. Het gevaar van onweer is dat de bliksem ergens inslaat. Uit voorzorg schakelt men de stroom dan maar uit bij de centrale. Gevolg is dat we dan soms hele dagen zonder stroom zitten. En dat is lastig.

In Nederland zou het dramatisch zijn, hier hebben we er mee leren omgaan. We kunnen dan de computer niet gebruiken (wel als de batterij vol is zoals nu), de wasmachine niet en de koelkast is uit. Een bijkomend probleem is dat ook onze watertoevoer op een gegeven ogenblik stopt. Het seminarium beschikt over een eigen waterput met grondwater. Wanneer er geen elektriciteit is, kan er ook geen water omhoog gepompt worden en is de watertoren dus op een gegeven moment leeg. Geen water is veel lastiger dan geen stroom. Zeker in Nederland zijn we gewend het toilet na ieder gebruik door te spoelen. Dat doen we hier dus niet! U zult dat wel een vies verhaaltje vinden, maar als we er over praten met andere zendingswerkers dan herkennen zij het probleem: ‘Natuurlijk trek je niet door na iedere plas, zonde van het water’.

In huis staat veel water opgeslagen. Uit Nederland hebben we haringtonnetjes meegenomen met een inhoud van vijftig liter. Er staat een tonnetje met water in de keuken en één in de badkamer. Hier douchen we mee en dan verbaas je je erover met hoe weinig water je kunt douchen. Het vieze badwater wordt verzameld en de volgende keer gebruikt om het toilet mee door te trekken. Ach ja…over zuinig met water gesproken.

Heet
Het regent al de hele dag. De regentijd is een lange periode in Kameroen. Eigenlijk kent ons deel van Kameroen – het zuidwesten – maar twee seizoenen: de droge tijd en de regentijd. De droge tijd loopt van november tot maart. Het is dan écht droog, geen drup water valt er dan. In januari worden de tuin en de landerijen al bruin en dor. In februari en maart zie je weinig groen meer en veel bruin, niet alleen dood gras maar vooral veel stof en zand. Het dan droge zand van de wegen stuift omhoog en overdekt alles. In huis is het stof niet te keren, door de open ramen waaithet gewoon naar binnen. De droge tijd is niet alleen erg droog maar ook heet. De gemiddelde dag temperatuur ligt rond de 35 graden. Ook ‘s nachts koelt het niet veel af, het blijft rond de 25-28 graden. Ons lukt het redelijk om te slapen met de hitte. Wat je wel merkt, is dat het veel van je lichaam vraagt. We zijn na een ochtend werken echt op. Na de lunch rusten we dan ook, heerlijk even in bed liggen lezen.

Een ander probleem in de droge tijd is dat het grondwaterpeil in de put zo laag wordt dat we – terwijl er wel stroom is – niet genoeg water hebben. Er wordt dan zo’n twee uur per dag gepompt en dus komt er twee uur per dag water uit de kraan. In die twee uur moet er dus gewassen en gedoucht worden en de tonnetjes worden bijgevuld. Er wordt gewaarschuwd voor verspilling. Voor Jonas, onze jongste van net twee, een groot probleem. Hij speelt graag en veel bij de buitenkraan.

Wonder
De regentijd begint rond half maart en loopt tot november. Er valt hier in Kumba  veel water. In de maand juni ongeveer 540 mm, in juli 740 mm en in augustus 690 mm. In het begin van de regentijd zo’n 120 mm en in december en januari 0 mm. Ter vergelijking; in Nederland valt gemiddeld 750 mm per jaar! Ze voorspelden dit jaar op 15 maart regen en … het regende op de vijftiende. Wat een wonder. De regentijd is zowel zaai- als oogsttijd. Zodra de eerste regens vallen, wordt de grond gereed gemaakt om te zaaien. Iedereen heeft hier een eigen farm, een groentetuin zouden wij zeggen. Men plant daar de producten die je de rest van het jaar gebruikt: maïs,  pinda’s, cassave, yammen en bananen. Ook wij hebben onze eigen farm. De  jongens hebben daar samen met de tuinman maïs en pinda’s geplant. De eerste maïs hebben we al geoogst en gegeten.

Door de relatief lange regenperiode kan men in het zuidwesten van Kameroen twee keer een oogst binnenhalen. Door het vele water wil hier niet alles goed groeien. Voor aardappelen is het hier te nat. Ook de sla regent weg. Het regent al de hele dag. We hoorden net van een student dat er in Limbe ernstige problemen zijn met het water. Limbe is een kustplaatsje, een vissersdorp. Het ligt aan de voet van Berg Kameroen. Het regenwater van de berg kan door de vele kleine riviertjes niet worden verwerkt en er zijn veel overstromingen. Tot nu toe zijn er al vijftien slachtoffers gevallen. Wanneer zo’n modderstroom naar beneden stort dan blijven de houten huisjes echt niet overeind. Wat een verdriet in zo’n dorp.

Het regent al de hele dag…en het zal ook nog wel een paar dagen doorregenen.

Sietske Visser
(Friesch Dagblad, 18 juli 2001)